28
oktober
2020
|
08:51
Europe/Amsterdam

Hartfalen: meeste 60-plussers hebben geen idee

Hartfalen is de snelst groeiende hartziekte van Nederland, maar de klachten blijken niet of pas laat herkend te worden. Dat blijkt uit onderzoek dat de Hartstichting liet uitvoeren. Mensen denken vaak dat de klachten niets met het hart te maken hebben en stellen doktersbezoek uit. 

Hartfalen is een ernstig en veelvoorkomend ziektebeeld, waarbij het hart niet genoeg bloed rondpompt. Daardoor krijgen organen onvoldoende zuurstof en voedingsstoffen en worden afvalstoffen onvoldoende afgevoerd. Symptomen zoals kortademigheid, vermoeidheid en vocht vasthouden worden regelmatig verward met andere ziekten, stress of algemene ouderdomsklachten. Naar schatting zijn er in Nederland meer dan 255.000 zestigplussers met niet-herkend hartfalen.

Met behulp van eenvoudig onderzoek (een bloedtest en een hartfilmpje) kan de huisarts testen of klachten door hartfalen kunnen komen. Wanneer behandeling vroeg start, leidt dit tot verbetering in kwaliteit van leven en vaak tot een betere levensverwachting. De Hartstichting start een campagne over hartfalen met als doel de ziekte eerder te herkennen.

Uit onderzoek dat de Hartstichting liet uitvoeren, blijkt:

  • Dat mensen bij klachten passend bij hartfalen vaak niet denken dat het van hun hart komt;
  • Dat mensen doktersbezoek uitstellen. Ze vinden het lastig om de ‘vage’ klachten bij de huisarts ter sprake te brengen;
  • Als mensen beter geïnformeerd zijn over hartfalen, ze wél sneller naar de huisarts zullen gaan.

Sluipziekte

In tegenstelling tot een hartinfarct of hartstilstand, die plotseling optreden, ontstaat hartfalen meestal sluipend. De pompfunctie neemt langzaam af en leidt in het begin alleen tot klachten als je actief bent. Echter, hoe eerder behandeling van hartfalen begint, hoe beter. Er is zeker iets aan de klachten te doen.

“Meer dan de helft van de patiënten zien we na een aantal maanden behandelen als een totaal ander mens terug”, vertelt cardioloog Jan Willem Borleffs. “Velen kunnen na een paar weken de trap al weer op en activiteiten buitenshuis ondernemen, terwijl ze dat eerst niet meer konden. Onderzoek en behandelen is echt de moeite waard.”

Ineke Faas: 'Nu fiets ik af en toe weer volop'

“Achteraf had ik al veel langer klachten”, vertelt de 73-jarige Ineke Faas. “Als ik me inspande werd ik bijna altijd kortademig, bijvoorbeeld bij het traplopen. Met fietsen hield ik anderen moeilijk bij. Nu fiets ik af en toe weer voorop.”

Behalve de patiënt zelf, is de huisarts in een sleutelpositie om hartfalen vroeg te herkennen. Huisarts en onderzoeker Frans Rutten: ‘We merken in de praktijk dat patiënten de klachten afzwakken of wegwuiven en naar andere verklaringen zoeken, zoals ‘het zal wel de leeftijd zijn’, ‘ik maak me vast te druk de laatste tijd’. Pas als de huisarts goed doorvraagt komt mogelijk aan het licht dat het om hartfalen gaat.”

Mensen informeren

In Nederland zijn er 240.000 mensen geregistreerd met hartfalen. Naar schatting hebben minstens evenveel mensen (255.000) niet-herkend hartfalen. Hartfalen komt het meest voor bij mensen boven de 65 jaar. Maar ook jongere mensen kunnen hartfalen hebben. Hartfalen heeft altijd een oorzaak, zoals bijvoorbeeld een doorgemaakt hartinfarct, een slecht werkende hartklep of langdurig een hoge bloeddruk. Het komt vaak voor in combinatie met een andere aandoening, zoals de longziekte COPD of suikerziekte.

In november start de Hartstichting een campagne om de klachten die horen bij hartfalen onder de aandacht te brengen. Van september tot en met december verzorgen we voorlichting in wachtkamers van 4450 huisartspraktijken. De campagne is ontwikkeld in samenwerking met kaderhuisartsen hart- en vaatziekten (HartVaatHAG) en de werkgroepen hartfalen van de Nederlandse Vereniging voor Cardiologen (NVVC).

Kijk hier voor meer informatie over hartfalen, en hier voor meer informatie over de klachten van hartfalen.